Emtia Piyasası

[absu]

Geçen hafta ham petrol son 16 aydaki en büyük haftalık düşüşünü yaşarken %11-13,5 arası haftalık gerileme yaşadı.

Londra Brent ham petrolü geçen haftayı $78,27 seviyesinden kapatırken New York Nymex hafif petrol varil başına $75,11 seviyesinden kapandı. Tarımsal Servisler ve Danışmanlık firması AgriPro’nun 10 Mayıs tarihli piyasa raporuna göre tarımsal emtialar ise geçen hafta boyu düşen borsalar ve petrolün aksine stabil bir görüntü çizdi.

7 Mayıs’ta soya fasulyesi Çin talebiyle birlikte yükselirken hafta boyu Chicago’da ton başına sadece $14 kadar bir gerileme yaşamış oldu. Soya yağı hafta boyu $10 kadar gerilerken küspe $5,5 düştü. Buğday haftalık $3 değer kazanırken mısır yine sabit kaldı.

Malezya’da palm yağları da çöken petrole karşın, değerini korumaya devam etti. Geçen hafta gözetmenlik firmaları Intertek ve SGS, Malezya palm yağı stoklarının 1,5 milyon ton seviyesine düştüğünü açıklarken, bu hafta MPOB Nisan ayı üretim rakamlarını açıklayacak. Hafta boyu ton başına $10-12 kadar düşen fiyatlarla birlikte Cuma akşamı RBD Palm yağı, $805 FOB seviyesinden kote edilirken, RBD Palm Olein $810 FOB Malezya limanları seviyesinde gösterildi. Hafta başında ise Kuala Lumpur BMD borsası Haziran pozisyonu palm yağı 2 ringgit düşüşle 2.532 ringgit seviyesinde seyrediyordu.

Geçen hafta Avrupa kanola yağı da sakin bir görünüm çizdi. Hafta boyu ton başına €3 kadar düşen fiyatlarla Kuzey Avrupa limanları teslim ham kanola yağı, Cuma akşamı $869 FOB seviyesinde teklif ediliyordu.

Ayçiçeği kompleksinde geçen hafta özellikle ham yağda sağlamlık artarak sürdü. FOB Karadeniz limanları ham ayçiçeği yağı hafta içinde $15 gibi bir prim yaparken Cuma akşamı $855 civarında gösterilmeye başlandı. Çiçekte ise haftalardır süren fiyat erozyonu, artan ham yağ fiyatıyla durdu. Ukrayna menşeli CIF Marmara malları $450-455 aralığında teklif edilirken ciddi işlem olmamasında iç piyasadaki talepsizlik de etkili oldu.

Dünya tarım devi ve ABD’nin en büyük biyoyakıt üreticisi Archer Daniels Midland (ADM) CEO’su Patricia Woertz, ABD hükümetine taşıt yakıtında etanol kullanımını %10’dan %15’e çıkarması için çağrıda bulundu. ABD Çevre Koruma Ajansı EPA’nın bu yaz aylarında yakıtta etanol kullanımı zorunluluğunu artırma için bir karar çıkarması beklenirken, Amerikan Tarım Bakanı Tom Vilsack da geçen Çarşamba EPA’nın bu konuda acilen karar alması gerektiğini söyledi. ABD’de hali hazırda izin verilen azami etanol %10 seviyesinde.

Brezilya’nın Nisan ayı soya ihracatının geçen yıla göre 400.000 ton artışla 2,9 milyon ton olarak gerçekleştiği açıklandı. Çin Brezilya’nın en büyük soya müşterisi olmaya devam ediyor.

Brezilya ulusal emtia tedarik ajansı CONAB, geçtiğimiz Perşembe günü ülke soya rekoltesini 67,9 milyon ton olarak yukarı düzeltti. Açıklanan rakam geçen yıla göre rekoltede %18,7 oranında bir artış öngörüyor.

Avustralya buğday rekoltesinin geçen yıla göre %7,8’lik bir düşüşle 20 milyon ton olarak gerçekleşeceği açıklandı. Commonwealth Bank of Australia (CBA) geçtiğimiz Salı günkü raporunda son 5 yıllık ortalama rekolteyi de 19,5 milyon ton olarak saptadı. Öte yandan Hollanda merkezli tarım bankası Rabobank ise ülke buğday rekoltesi tahminini geçen yıla yakın 21,8 milyon ton olarak tahmin etmeye devam etti. Bilindiği gibi Avustralya her yıl 7 milyon ton civarındaki ihtiyacı fazlası buğdayı ihraç ediyor.

Kamerun’dan palm plantasyonu yatırımı

Batı Afrika ülkesi Kamerun’un önümüzdeki 5 yıl zarfında 52 milyon dolarlık bir yatırımla 15.000 ton yeni palm plantasyonu yatırımı yapacağı açıklandı. Bilindiği gibi geçen 3-4 yılda komşu Fildişi Sahili palm plantasyonlarıyla ve ham palm yağı ihracatçısı haline gelmişti. Kamerun geçen yıl 200.000 ton palm yağı üretimi yaptı.

İç piyasa talepsiz

İç piyasada geçen hafta genelde talepsiz geçerken yükselen Dolar iç piyasada alıcıların el frenini çekmesine yol açtı. Trakya’da yükselen kurla birlikte ham yağ fiyatı 1.950 TL seviyesine çıkarken küspeler 265-270 TL civarındaki değerini korudu.

Öte yandan GDO ile ilgili olarak tarım il müdürlüklerine gönderilmesi beklenen genelge geçen Perşembe günü yayınlandı. Buna göre Biyogüvenlik yasasının yürürlüğe gireceği tarihe kadarki dönem için ithalat gevşetildi. Özellikle soya ithalatında AB kriterlerine oturtulan genelgeyle gümrüklerde bekleyen soya fasulyesi ithal edilebilecek. Piyasada ise haberle birlikte özellikle soya küspesi ve yağında ton başına $15-20 fiyat gerilemeleri yaşandı.

Hindistan bitkisel yağ sanayicileri derneği SEA delegasyonu, geçen hafta Pazartesi günü Taksim Point Otelde Türkiye küspe müşterileriyle bir araya geldi. SEA başkanı Ashok Seitha ve SEA murahhas azası Dr. B.V. Mehta başkanlığındaki heyet, yılda 20 milyar dolar değerindeki Hindistan bitkisel yağ sektörü ile ilgili katılımcılara bir sunum yaptı ve GDO’suz ortamda Hindistan menşeli soya ve kanola küspesi için iki ülke arasında ticaretin gelişebileceğini anlattı.

Fiyat Kotasyonları

7 Mayıs akşamı görülen endikatif fiyatlar:

İthal:

- Ham Ayçiçeği Yağı - CIF Marmara/Mersin $ 870/$ 880

- Ham degam Soya Yağı - CIF TR $ 882

- ABD menseli Ham Mısırözü yağı - CIF TR $ 1.030

- AB menşeli Ham Mısırözü yağı - CIF TR $ 1.055

- RBD Palm Yağı - CIF TR $ 865

- RBD Palm Olein - CIF TR $ 870

- RBD Palm Stearin- CIF TR $ 865

- Ayçiçeği Tohumu - CIF Marmara $ 453

- Kanola Tohumu - CIF Marmara - $470 (teklifsiz)

- Kanola Tohumu (yeni mahsul) - CIF Marmara - $415

- ABD Soya Fasulyesi - CIF TR - $ 420

- Güney Amerika Soya fasulyesi - CIF TR - $ 422

- 11,5 protein Rus ekmeklik buğday - CIF Marmara – $ 182

- 12,5 protein Rus ekmeklik buğday - CIF Marmara – $ 190

- 13,5 protein Rus ekmeklik buğday - CIF Marmara – $ 202

İç Piyasa:

- Ham Ayçiçeği Yağı - Trakya teslim - 1.950 TL

- Ham Kanola Yağı – Ege/Çukurova teslim - $ 1.125/$1.150

- Ham Soya Yağı - Ege/Çukurova teslim - $ 1.070

- Nötr Pamuk Yağı - 1.850 TL

- 28 protein Ayçiçeği küspesi - Trakya/Ege/Çukurova teslim - 265 TL/300 TL/315 TL

- Kanola küspesi - Ege teslim - $ 315-320

- Soya Küspesi - Ege/Çukurova teslim - $ 490/$500

- Pamuk Küspesi Çukurova teslim - 525 TL