Tuzak; fındıkta fiyat 2-2.5 TL

[GMNet]

TMO’nun devre dışı edildiği, Fiskobirlik’in iflas ettirilip desteksiz bırakıldığı fındık piyasasında üretici tamamen korumasız kaldı ve tüccarın insafına terk edildi. AKP’nin bu politikası, 6 TL olması gereken fiyatı 2-2.5 TL’ye çekiyor.

AKP hükümetinin açıkladığı fındık politikası, hükümete yakın çevrelerin ve hükümet yanlısı medyanın pompasıyla “devrim” diye sunulurken, asıl amacın tüccarı desteklemek ve üreticiyi serbest piyasa adı altında bir avuç tüccarın oluşturacağı tekelin insafına terk etmek olduğu ortaya çıktı.

Fındık sezonu öncesinde belli başlı tüccarların aralarında anlaştığı ve fındığı 2-2.5 lira aralığında bir fiyata almayı kararlaştırdığı iddia edildi.

Tarım ve Köyişleri Bakanı Mehdi Eker tarafından açıklanan yeni fındık politikası, üretici açısından birçok tuzakla dolu. Hükümetin fındığa müdahale ettiği son 4 sezonda üretici büyük gelir kayıplarına uğradı. Geçen sezon, özellikle fındığın asıl üretim alanı olan Doğu Karadeniz’de, üreticilerin önemli bir kısmı fındık toplayıcılarının ücretlerini bile zor ödedi. Küçük üreticilerin önemli bir kısmı zarar etti. Bakan Eker’in açıklamalarına göre bu yıl fındık fiyatı serbest piyasada belirlenecek. Oysa ortada serbest bir piyasa yok.

Piyasa aldatmacası

AKP hükümetinin yıllar süren baskı ve kuşatma politikalarıyla üreticinin en önemli güvencesi Fiskobirlik iflas ettirildi ve piyasadan çekilmek zorunda bırakıldı. Kamuoyu baskısını Toprak Mahsulleri Ofisi’ni devreye sokarak gidermek isteyen hükümet, yeni sezon için bu kurumu da devreden çıkaracağını açıkladı. Böylece üretici, Fiskobirlik ve TMO’nun olmadığı bir piyasada tüccarla baş başa kalacak. Bu nedenle bir taban fiyat uygulaması da olmayacak.

Fındık toplanmasına birkaç hafta kala, ülkenin belli başlı fındık ihracatçı ve alıcılarının, fındık fiyatı konusunda anlaştığı, serbest piyasa aldatmacası içinde tüccarın kilogram başına 2-2.5 TL aralığında bir fiyat öngördüğü belirtiliyor. Rekoltenin yarıya düştüğü koşullarda bu fiyat maliyetlerin oldukça altında. Geçen sezonlar ve rekolte düşünüldüğünde bu yılki fiyatın 6 TL civarında olması gerekiyor.

Tüccarın böylesine düşük bir fiyat belirlemesinin en büyük nedeni ise hükümetin üreticiyi dekar başına 150 TL destekleyeceğini açıklaması. Yani tüccar fiyatı belirlerken, kendi fiyatı üzerine devletin yapacağı desteklemeyi de ekliyor. Böylece devlet üreticiyi değil aslında tüccarı desteklemiş oluyor. Hükümetin uyguladığı politika nedeniyle üreticiyi tüccarın düşük fiyat uygulaması ve kendi arasında anlaştığı bir ortamdan koruyacak hiçbir mekanizma bulunmuyor.

Kaynak: Cumhuriyet Gazetesi - AHMET ŞEFİK