Codex Alimentarus, (Latince “gıda kodu” veya”gıda kitabı”) uluslararası tanımlanmış standartlar, rehberler ve gıda ile ilgili tavsiyelerden oluşan bir kitaptır.
Codex, Codex Alimentarus Komisyonu tarafından geliştirilmekte ve korunmakta ki bu kurum 1963 yılında Birleşmiş Milletler Gıda ve Tarım Örgütü ile Dünya Sağlık Organizasyonu tarafından kurulmuştur. Komisyonun asıl amacı tüketici sağlığının korunması ve uluslararası gıda ticaretinde adaleti sağlamaktır.
Codex Alimentarus, gıda güvenliği ve tüketicilerin korunması hakkında oluşan uyuşmazlıklara çözüm getirebilmesi ile uluslar arası referans noktası olması açısından Dünya Ticaret Organizasyonu tarafından tanınmıştır.
Amaç:
Codex Alimentarus resmi olarak tüm gıdaları kapsar, işlenmiş olsun olmasın, yarı işlenmiş veya çiğolsun , direk tüketiciye ulaşacak olan tüm gıdaları kapsar. Spesifik gıdalar için standartlara ek olarak, Codex etiketleme kuralları, gıda hijyeni, gıda katkıları, pestisitler ve modern biyoteknoloji ile türetilmiş gıdalar için genel standartlar içermektedir. Aynı zamanda resmi ithalat ve ihracat denetimlerinin idaresi ve sertifikalandırma ile ilgili rehberler de yer alır..
Codex Arapça, Çince, İngilizce, Fransızca ve İspanyolca dillerinde yayınlanmıştır, tüm dillerde mevcut değildir.
Genel Konular:
Gıda Etiketlemesi (genel standartlar, beslenme etiketlenmesi hakkında rehber)
Gıda Katkıları (İzinli kullanım miktarları..)
Kontaminantlar (Aflatoksin, mikotoksinler ve diğer kontaminantlar hakkında genel standartlar)
Pestisit (maksimum kalıntı miktarı)
Risk değerlendirmesi (allerjenler, DNA modifiye bitkiler, DNA modifiye organizmalar)
Gıda Hijyeni ( genel prensipler, belirli endüstrilerdeki veya gıda işletmelerindeki hijyen kodları, tehlike analizleri ve kritik kontrol noktaları veya HACCP in kullanımı için rehberler)
Numune alma ve analiz metotları
Spesifik Standartlar
Et ürünleri
Balık ve balık ürünleri
Süt ve süt ürünleri
Diet ürünler (bebek mamaları dahil)
Taze veya işlenmiş sebze meyveler ve meyve suları
Hububat ve türevi ürünler
Yağ, margarin vb. ürünler
Çikolata, şeker, bal, minarel suyu vb. ürünler
TARTIŞMA
Codex üzerine tartışma, vitamin ve mineral takviyeleri de dahil zorunlu gıda standartlarının algılanması ile ilgilidir. Codex Alimentarusun destekçileri bunun gıdalar için ihtiyari bir referans standart olduğunu ve Codex standartlarına uyumla ilgili Codexe üye olunsun veya olunmasın bir zorunluluk olmadığını belirtir. Bunun karşıtı olanların bakış açısından ise, Dünya Ticaret Örgütünün gıda güvenliği ve tüketici sağlığı ile ilgili tartışmalarda Codexi çözüm üretecek uluslararası referans standart olarak kabul etmesidir. Bununla birlikte Codex Alimentarus uluslararası tartışmalarda gıda güvenliği ve tüketici sağlığının korunması ile ilgili diğer bilimsel çalışmaları ve referansları dışlamamaktadır.
Vitamin ve mineral takviyelerinin Codexteki yeri ile ilgili tartışmalar da devam etmektedir. Bazı ülkeler bu takviyeleri gıda olarak tanımlarken bazıları ilaç olarak kategorize etmektedir. Bu arada Kanada gibi bazı ülkelerde bu ürünler için ilaç olmayan kategori (non drug categorize) oluşturmuştur. Codeks Alimentarus Komisyonunun karşıtları bunda ilaç firmalarının aşırı derecede etkileri olduğunu ve gereksiz yere vitamin ve mineral takviyeleri referansının kısıtlayıcı olduğunu iddia etmektedir.
Aynı zamanda 1996 yılında Alman delegasyon tarafından hiçbir şifalı bitki, vitamin ve mineralin koruyucu veya tedavi edici olarak satılamayacağını ve bu takviyelerin ilaç olarak tekrar sınıflandırılması gerektiği önerisi sunuldu. Teklif kabul edildi ancak itirazlar uygulamayı durdurdu.
Yazının tamamı aşağıdaki linkte yer almaktadır.
Linkler sadece kayitli kullanicilarimizin gorebilecegi sekilde duzenlenmistir. Sitemize kayit olmak icin lutfen tiklayiniz.


